You are here
Home > Društvo > Studentski protesti 1968. (I deo)

Studentski protesti 1968. (I deo)

Prvi deo našeg serijala o studentskim protestima 1968. godine…

 

Čuvena 1968. – godina barikada, nova levica protiv stare, studentski protesti širom sveta, „drug Tito je rekao da su studenti u pravu“… Sve ovo se najčešće pominje kada je u pitanju studentski bunt.

Ove godine se navršilo pedeset godina od studentskih protesta čuvene 1968. Ipak, pre nego što počnemo priču o 1968. godini treba istaći da je značajnih protesta bilo i ranije – ne zaboravimo da je Revolucionarni studentski pokret delovao između dva rata, a student Žarko Marinović je tragično ubijen tokom studentskog štrajka 1936. godine (dan njegove pogibije, 4. april, se obeležava u Srbiji kao dan studenata). Pedesetih godina bilo je pobuna u Istočnoj Evropi – 1953. u Istočnoj Nemačkoj, a 1956. u Poljskoj i Mađarskoj.

Godina 1968. se ipak nekako izdvaja. Studentskih protesta bilo je i u komunističkom i u kapitalističkim zemljama, a pored masovne pobune, ovu godinu obeležila su i ubistva Martina Lutera Kinga i Roberta Kenedija, masakr u selu Mi Laj u Vijetnamu, sovjetski upad u Čehoslovačku, ali i terorističke akcije. Ono što je bitno jeste to što je protest u svakoj zemlji imao svoje specifičnosti, iako je u pitanju bio globalni fenomen. Jedan od važnijih uzroka masovnih demonstracija je bilo nezadovoljstvo ratom u Vijetnamu, ali i podeljenošću Evrope.

Kada je u pitanju studentski bunt 1968. godine, nekako se najviše pominju protesti u Francuskoj i Nemačkoj, kao i Praško proleće, ali do pobuna je došlo i u Poljskoj (prvi talas protesta nakon zabrane jedne predstave u januaru, ali i zbog jačanja antisemitizma), zatim Velikoj Britaniji – bilo je velikih protesta ispred američke ambasade zbog rata u Vijetnamu, a takođe su tražili i reformu školstva; u Italiji, slično kao i u Nemačkoj, preispituje se fašistička prošlost; u Španiji i Portugalu bilo je pobuna – protiv Franka i Salazara, a u Grčkoj – protiv vojne hunte.

Van Evrope, do pobuna studenata je došlo i u Sjedinjenim Američkim Državama, Japanu i Kanadi. Studentske pobune su zahvatile sve kontinente, osim Australije. Američki studenti su protestovali protiv rata u Vijetnamu i rasizma, a šezdesetih godina se javlja i hipi pokret. Čuveni brodvejski mjuzikl Kosa iz 1968. godine (kasnije je snimljen i film) govori upravo o grupi hipika i mladiću koji je regrutovan za rat u Vijetnamu.

Ono što je zanimljivo jeste to što je svega dve godine pre studentskih nemira, na Svetskom kongresu sociologa zaključeno da je omladina nezainteresovana za globalne probleme. Dva meseca pre Pariskog maja, u francuskom dnevnom listu “Mond” pojavio se tekst “Francuska se dosađuje”. Pokazalo se da omladina nije baš toliko nezainteresovana, niti se Francuska dugo dosađivala…

Nastaviće se…

 

Foto: Dvorište Filozofskog fakulteta juna 1968. godine. Fotografija iz knjige “1968. tajna i opomena”

1
Dodajte komentar

1 Komentari
0 Odgovori
0 Pratioci
 
Komentar sa najviše odgovora
Najaktuelnija diskusija
0 Autori komentara
  Pretplati se  
najnoviji najstariji sa najviše glasova
Isključi obavijesti

[…] Drugi deo našeg serijala o studentskim protestima 1968. godine. Prvi deo možete pročitati na linku: https://zrnosoli.com/2018/11/02/studentski-protesti-1968-i-deo/ […]

Top